Ağız ve Diş

Yirmilik Diş Nedir? Nasıl Çekilir? Tedavisi Nelerdir

Dişler, sindirim sisteminin ilk bölümünü oluşturup mekanik olarak besinlerin parçalanmasını sağlar. Bunun yanı sıra konuşurken kimi seslerin düzgün bir şekilde ifade edilmesine yardımcı olur. Bebekle ortalama 6. Aylarında ilk dişlerini çıkarmaya başlar ve genellikle kalıcı dişlerin tamamlanması 20 yıllık bir döngü içerisinde gerçekleşir. Yirmilik dişler ise 3. azı dişleri olarak adlandırıp ortalama 17-21 yaşlar arasında çıkmaktadır. Çene kemiğinin en gerisinde kalan bu dişler, birçok zaman kişinin diş yapısına zarar veren veya gömülü kalıp cerrahi operasyon gerektirir. Birçok kişiye kabuslar gördüren, geceleri uyutmayan yaramaz yirmilik dişleri yakın takibe alarak inceleyelim.

 YİRMİLİK DİŞ NEDİR?


Yirmilik dişler çene kemiğinin en arkasında altta ve üstte ikişer olmak üzere toplamda dört adettir. 20 yaş civarında çıktığı için yirmilik diş olarak adlandırılırlar. Çene kök anatomisine bağlı olarak kimi zaman gömülü kaldığı gibi kimi zaman tamamı veya bir kısmı diş eti üzerine çıkabilmektedir. Kimisinde daha ergenlik döneminin başında 16-17 yaşlarında görülüyorken kimisinde 30’lu 40’lı yaşlarda kendini belli etmektedir. Hiçbir zaman geç değildir. Bu kişinin anatomisine ve genetiğine bağlı bir durum olduğu için kişiden kişiye farklılık göstermesi normaldir. Diş yapısında kalıcı olarak bulunduğu sürece çiğneme fonksiyonuna katkıda bulunurlar.

YİRMİLİK DİŞ HER ZAMAN ÇEKİLMELİ MİDİR?

Yirmilik dişlerin her zaman çekilmesi gerekmez. Tabii ki bu duruma karar verecek olan diş hekimleridir. Yapılacak olan radyolojik ve klinik muayeneler durumunuzu belirleyecektir. Eğer ağrı, sızınız yok ve ağız sağlığını olumsuz etkileyen bir durum gerçekleşmemişse yirmilik dişlerin kalmasında herhangi bir sorun yoktur. Ancak bazen yirmilik dişler çıkmış olmasına rağmen çene kemiğinin en arkasında olduğu için fırçalama esnasında gözden kaçabilmekte ve çürük oluşumları gözlemlenmektedir. Bu gibi durumlarda erken müdahale edilerek gerekli tedavi veya operasyon yapılarak diğr dişleri sağlığı korunmaya çalışılmaktadır.

Özellikle ağız ve diş sağlığı konusunda çok yaşayan kişilerde birinci ve ikinci azı dişleri erken dönmede çekildiği zaman diş hekimleri yirmilik dişleri mümkün mertebe korumak ister. İleri dönemde yapılacak diş kaplama veya implant uygulamaları için oldukça lazım olacaktır.

İlginizi Çekebilir:  Kanal Tedavisi Nedir? Kanal Tedavisi Nasıl Yapılır?

YİRMİLİK DİŞ HANGİ DURUMLARDA ÇEKİLMELİDİR?


Yirmilik diş çekimi için çürüme, enfeksiyon, kist oluşumu ve diğer dişleri sıkıştırma gibi durumlarda çene cerrahları tarafından çekim işlemi gerçekleştirilir. Dişlerde meydana gelen çürümeler için erkenden önlem alınmadığı takdirde ağız kokusu, ödem, ağrı ve enfeksiyona yol açar. Enfeksiyon varlığında kişilerde ateş, halsizlik oluşabilir. Bu gibi durumlarda diş çekimi maalesef iltihabik durum ortadan kalkmadan yapılamaz. İşlemin uzaması hastayı tedirgin eden ve rahatsızlık halinin sürmesine neden olan bir durumdur. Bu sebeple çürük varlığından şüphelendiğiniz gibi diş hekiminize muayene olmayı ihmal etmeyiniz.

Tekrarlayan enfeksiyon ve ateş varlığında çene kemiğinin röntgeni çekilmeli ve kist olup olmadığına bakılmalıdır. Çenedeki kistik yapılar gömülü kalan yirmilik dişlerden türü gerçekleşebildiği gibi farklı nedenlerden de kaynaklanıyor olabilir. Altta yatan araştırılarak sorun kaynağı tespit edilmelidir. Eğer sorun yirmilik dişlerden kaynaklanıyor ise, dişler derhal çekilmeli, kistik yapılar temizlenmelidir. Aksi takdirde kistler yayılır, tümöre dönüşebilir ve çene kemiğinin kırılmasına neden olabilirler.

Birçok zaman kedini lenf bezlerinde şişlik, ağrı ve hassasiyet gibi durumlarla belli eden gömül yirmilik dişleri için mutlaka diş hekimine gidilmeli ve ilaç tedavisi uygulanmalıdır. İlaç tedavisinin yetmediği durumlarda enfeksiyon giderildikten sonra diş çekim işlemi uygulanmaktadır.

YİRMİLİK DİŞLERİN ÇEKİLMESİ İÇİN EN UYGUN YAŞ ARALIĞI NEDİR?

Yirmilik dişlerin çekimi hemen hemen her yaşta yapılabilmektedir. Ancak bazen bazı sağlık sorunları sadece yirmilik dişin değil herhangi bir dişin çekiminde bile düşündürücü faktör olabilmektedir. Örneğin, kalp hastaları, şeker hastalığı olanlar ve hemofili hastaları için diş çekimi son derece zor bir olaydır. Diş çekimi elzem olmadığı takdirde yapılmaz veya hasta kişi gerekli bölümlerin onayına tabi tutulduktan sonra cerrahi müdahale gerçekleştirilir. Bu sebeple genç yaşta yapılacak olan yirmilik diş çekimi en ideal zamandır. Diş hekimlerine göre 14-22 yaş aralığında çekilen dişler daha kolay bir iyileşme süreci göstermektedir.

YİRMİLİK DİŞ ÇEKİMİ NASIL OLUR?

Yirmilik dişler diğer dişlere göre daha farklı bir çekim aşaması içerir. Operasyonu şekillendiren birkaç etmen bulunur. Dişin büyüklüğü, diğer dişlere olan yakınlığı, duruşu, dişin sağlık durumu çekimi şekillendiren etmenlerden biridir.

İlginizi Çekebilir:  Ağız ve Diş Sağlığının Önemi Nedir?

l Basit Diş Çekimi

Diş tamamen diş eti üzerine çıkmış ise diş etleri lokal anestezi uygulanarak uyuşturularak, yirmilik diş çekilir. Çekilen bölge temizlenir, pansuman yapılır ve hasta gönderilir. Birkaç gün boyunca dişin çekildiği bölgede ağrı ve şişlik olabilir. Bunu önlemek adına birkaç gün ağrı kesici kullanılır.

l Cerrahi Operasyon

Dişin tamamı veya bir kısmı diş etinin altında gömülü kaldığı durumlarda cerrahi operasyon yapılarak dişin çekilmesi sağlanır. Bu işlem mutlaka çene cerrahı tarafından gerçekleştirilmelidir. Bu işlemde diş etine öncelikle lokal anestezi uygulanır. Uyuşmuş diş eti ikiye ayrılarak gömülü kalan dişe ulaşılır. Çene kemiğinden bir miktar ayrılması sağlanan diş tek parça veya bazen kısmi parçalarla çıkarılır. Bazı durumlarda dişin kök kısmı kanca şeklinde ise çıkarken yarılmalara yol açacağından hem içeriye hem de diş etinin üzerine dikiş atılmak suretiyle açılan bölümler kapatılır ve pansuman yapılır. Aynı basit diş çekimindeki gibi ağrı ve şişlik olabilir. Soğuk kompres ağrının azalmasında etkili olacaktır. Ancak basit diş çekimine göre ağrı, şişlik ve iyileşme süresi daha fazla zaman alabilir. Bu sebeple cerrahi müdahale edilen bölgeyi steril tutmaya özen göstermeli ve doktorun yönergelerini titizlikle uygulamak gereklidir. Genellikle operasyon sonrası antibiyotik ve ağrı kesici ilaç kullanımı önerilmektedir.

Her iki çekim işleminde diş hekimleri sağ alt ve üst veya sol alt ve üst olarak gruplayarak diş çekimini planlamaktadır. Önce bir tarafın operasyonunun biterek iyileşmenin sağlanması ve bu zamanda operasyon geçirmemiş taraf ile yemek tüketiminin sağlanması amaçlanmaktadır. İyileşme sonrasında kalan yirmilik dişler için gerekli uygulamalar yapılmaktadır.

YİRMİLİK DİŞ ÇEKİMİ SONRASINDA MUTLAKA YAPILMAMASI GEREKENLER NELERDİR?

Yirmilik diş çekimi başlı başına bir operasyondur. Üstelik çene kemiği konuşurken de oynadığı için iyileşme süreci geç olacaktır. Durumu daha zorlaştırmamak adına operasyon sonrasında diş fırçalama yapılmamalıdır. Aksi takdirde kesi yerini zedeleyip kanama gibi durumlarla karşılaşabiliriz. Fazla tükürmek kanamayı aktifleştireceğinden, tükürmekten kaçımalıyız. Gazlı içecekler, alkol ve sıcak içecekler bir süre tüketilmemelidir. Bunların hepsi yaralı bölgeyi daha da hassaslaştıracak ve ağrınızın armasına sebep olacaktır. Yirmilik dişler çene kemiğinin en arkasında olduğundan ötürü yaralı bölge iyileşene kadar uzun bir süre ağınızı tam olarak açamayacaksınız. Bu sebeple katı gıdalar yerine daha yumuşak gıdalar tercih edilmelidir.

İlginizi Çekebilir:  Kötü Ağız Kokusu Neden Olur ve Nasıl Tedavi Edilir?

OPERASYON SONRASI HANGİ DURUMLARDA DOKTORA BAŞVURMALIYIZ?

Cerrahi müdahale yapıldıktan sonra doktorunuz mutlaka kontrol için bir gün belirleyecektir. Ancak eğer bu süreçten önce diş etlerinizde kabarma, irin, istenmeyen şişlik veya uzu süreli yüksek ateş gibi durumlar gözlemleniyor ise mutlaka diş hekiminizi arayınız.

İlginizi çekebilir: Diş Çürüğü Nedenleri ve Diş Neden Çürür?

YİRMİLİK DİŞ AĞRISINA BİTKİSEL ÇÖZÜMLER

Günümüzde birçok kişi ilaç vb. kimyevi ürünlerden uzaklaşarak tedaviyi doğada aramakta ve doğal beslenmeye çalışmaktadır. Tabii ki çoğu zaman kendini iki üç gün hatırlatıp sonra uykuya dalan yirmilik dişler için birçok kişi bitkisel tedavi yöntemi bulunmaktadır. Denenmiş ve onaylanmış ağrı kesmede en etkili tedavi yöntemleri aşağıdaki gibidir.

Tuzlu su: Ilık suya atılacak olan bir tatlı kaşığı tuz ile ağzın çalkalanması hem ağız içindeki bakteri ve mikropları öldürür, hem de ağrının azalmasına yardımcı olur.

Buz kompres: Şişmiş yirmilik diş üzerine uygulayacağınız buz kompresi şişin inmesine ve ağrıyan sinirlerin hassasiyetinin azalmasına yardımcı olur. Eğer buz kompresi ile şiş inmiyorsa mutlaka diş hekiminize görününüz. Şişlik enfeksiyon gibi bir surumdan kaynaklanıyor olabilir ve acil müdahale gerektirebilir.

Nane: Ağrıyan diş üzerine soğuk nane yaprağı konulması hem ağız içine ferahlık hissi verecek ve beyne ağrıyı kesme yönünde sinyaller gönderecektir. 20 dakikalık soğuk uygulama tercih edilmektedir. Eğer taze naneniz yok ise pamuğa damlatılacak nane yağı da aynı işlevi görmüş olacaktır.

Salatalık dilimleri: Soğuk salatalık dilimleri ağrıyan bölge üzerine bastırıldığında ağrı hissiyatının gitmesine yardımcı olacaktır.

Soğan: Diş ağrısı ilk başladığı anda bir parça soğanı ağrıyan tarafla çiğnemek bölgenin lokla olarak uyuşmasını sağlayıp ağrıyı yok eder. Eğer ağrı çiğneme işlemini gerçekleştiremeyecek kadar çok ise ağrıyan bölgeye halka şeklinde kesip soğan dilimini bastırabilirsiniz. Ağrının dakikalar içerisinde yok olduğunu göreceksiniz.

Sağlıklı dişlerin sağlıklı bir ağız ve diş sağlığından öte ruh sağlığını da olumlu yönde etkilediğini unutmayınız. Diş ağrısı çeken bir kimsenin acılarının bir türlü geçmediğini ve bu süreci dakikalar geçmek bilmiyor diye tasvip ettiklerini unutmayınız. Bu sebeple ağız ve diş sağlığını önemseyelim ve düzenli olarak kontrollerimizi yaptıralım.

Sağlıklı günler.

Göz atmanızda fayda var: Ağız ve Diş Sağlığının Önemi Nedir?


Daha Fazla Göster

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın


Başa dön tuşu
Kapalı