Adet Dönemi

Doğum Kontrol Hapları ve Kullanımları

Doğum kontrol hapları kullanımlarına bakıldığında çok eskiye dayandıkları 1960 yılına kadar gittiği görülmektedir. Hormonları etkileyerek ve kontrol altına alarak doğum kontrolü sağlayan bu ilaçlar dünyada milyonlarca kadın tarafından etkin olarak kullanılmaktadır. Ancak şuan kullanılan hiçbir doğum kontrol tekniği tam anlamı ile kesin olarak gebelikten koruyamaz. Sadece bu tip ilaçlar büyük ölçüde gebeliğe engel olmaktadır. Bunun anlamı doğum kontrol hapları gebelikten %99 oranı gibi büyük ölçüde korur.

Doğum Kontrol Hapı Nedir?


Doğum kontrol hapları orak kontraseptik olarakta tıp dünyasında bilinmektedir. Bu tür ilaçlar oluşacak olan bir gebeliği içerisinde yer alan hormon sayesinde engeller. Çalışmasına bakıldığında yumurtlamanın önüne geçerek ve rahim ağzından rahmin içine sperm geçişine engel olur.

İçeriğine baktığınızda progesteron ve östrojen hormonlarının olduğunu görürsünüz. Bu iki hormon sayesinde kadınların adet döngüleri oluşmaktadır. Piyasada birçok doğum kontrol hapı vardır ve birçoğunun içinde bu iki hormon bulunur. İki hormon hapların içinde kombine olarak bulunmakta. Diğer doğum kontrol haplarının içinde ise sadece progesteron hormonu vardır ve mini pill olarak isimlendirilirler.

Doğum Kontrol Hapı Nasıl Kullanılmakta?

Doğum kontrol haplarının kutu içeriğine baktığınız zaman birçoğunda 21 tane hap görürsünüz. Bunun dışında 28 tane olanlarını da piyasada bulmak mümkündür. Doğum kontrol hapına adetin ilk günü başlanır. Ancak adetin ikinci yada üçüncü günüde başlanabilmekte. En önemişi bu hapları her gün düzenli biçimde almak ve aynı saatlerde almaktır. Kutunun tamamı bitine dek bu düzene uymak gerekir. Kutu bitiminde veya bitmeden hemen önce adet kanaması başlamaktadır.

İlginizi Çekebilir:  Adet Görememe Nedenleri Neler?

Adet kanamasının başlaması ise hapların içerisinde yer alan sentetik hormonlar sayesinde olur. Bu nedenle gelen kanama diğer normal kanamalardan daha az gelebilir. Kutu tamamen bitirilir ve 7 günlük bir ara verilir. Kanama azda olsa devam edebilir ama 7 günün sonunda yeni kutuya başlamak gerekmektedir.

Anlattığımız periyota aksamalar olmadan devam etmek gerekir. Bunun anlamı aslında 21 gün boyunca hap alınmalı, sonrasında 7 gün ara verilmeli ve yeni kutu ile devam edilmelidir. Piyasada içerisinde 28 tane hap olan doğum kontrol hapları da bulunmakta bunların kullanımlarında ise hiç ara vermeden devam edilmek gerekir. Yani 21 tane olanlarda 7 gün ara 28 tane olanlarda aralıksız devam edilmeli.

Doğum Kontrol Haplarının Etkisini Azaltan Etkenler

Doğum kontrol haplarının kullanımı sırasında bazı kullanılan ilaçlar varsa bu ilaçlar doğum kontrol haplarının etkisini azaltarak işlevini tamamlayamamasına neden olarak istenmeyen gebelik oluşmasına neden olabilir. Kullanılan hangi ilaçlar doğum kontrol haplarının etkisini azaltmaktadır?

  • Lopinavir
  • Saquinavir
  • Rifampin
  • Karbamazepin
  • Topiramate
  • Ritonavir
  • Okskarbazepin
  • Sarı Kantaron (St. John’s Wort)
  • Griseofulvin
  • Fenobarbital
  • Fenitoin
  • Primidon (Bu İlaçlar Anti-Epileptik, Anti HIV, Bitkisel Antidepresan İlaç Gurubunda yer almaktadır).

Bunların yanında hapı almanız gereken zamandan daha geç yani 12 saat kadar geç alırsanız veya ilacı aldıktan sonra kusarsanız etkisi azalacaktır. Bu önemli konulara dikkat edilmesi gerekmektedir.

Doğum Kontrol Haplarının Kullanımı Ne Gibi Faydalar Sağlar?

  • İlk olarak oluşması istenmeyen gebeliklerin önüne geçer
  • Diğer doğum kontrol yöntemleri ile kıyaslandığında başarı oranı daha yüksek ve daha başarılıdır.
  • Adet döngüsünün düzene girmesine yardımcı olur.

Doğum Kontrol Hapları Hangi Hastalıklardan Korur?

  • Kemiklerin zayıflamasından korur,
  • Sivilce oluşumundan,
  • Oluşabilecek dış gebelik durumundan,
  • Over kanseri ile rahim kanseri oluşumundan,
  • Kansızlık hastalığından,
  • Aşırı derecede gelen adet kamasından,
  • Şiddetli gerçekleşen adet ağrılarından.
İlginizi Çekebilir:  Adet Söktürücü İlaçlar ve Fiyatları

İlginizi Çekebilir: Adet söktürücü ilaçlar ve fiyatları

Bazen içinde sadece sentetik progesteron barındıranlar, iki hormonu da kombine olarak barındıranlardan daha güvenli olabilmektedir. Peki hangi durumlarda daha güvenlidir? Şöyle sıralanabilir;

  • Sigara içenlerde,
  • Eğer östrojen baskılanmışsa,
  • 35 yaşından büyük olanlarda,
  • Emziren annelerde,
  • Damarlarında pıhtı olanlar yada bu tür sağlık geçmişi olanlarda daha güvenlidir.

Doğum Kontrol Hapları Ne Zaman Avantajsız Olurlar?

İlk olarak şunu belirtmekte fayda var doğum kontrol haplarının koruma özelliğinin içerisinde cinsel yol ile bulaşabilen hastalıklara karşı bir koruması yoktur. Bu yüzden cinsel yol ile bulaşan hastalıklardan en iyi korunma yolu prezervatif kullanımı olacaktır. Düzenli olarak alınması gerekir ve kutu bitmeden diğer kutunun alınarak hazır tutulması da gerekmektedir.

İlgili konumuz: Doğum Kontrol Hapları İsimleri,Nasıl Kullanılacağı?

Doğum Kontrol Haplarının Yan Etkileri

  • Cinsel istekte azalmalar,
  • Mide bulantıları,
  • Ara adet kanaması,
  • Baş ağrıları,
  • Göğüsler hassaslık,
  • Duygu değişimleri.

Doğum kontrol haplarının yan etkileri arasında ciddi seviyede pıhtı meydana gelme riski bulunduğunu hatırlatmak isteriz. Oluşan pıhtının nedeni ile kalp krizi, felç, akciğer embolisi gibi istenmeyen durumlar yaşanabilir. Ancak bunların riski düşük olsa da ihtimaller arasında yer alır. İstatistiklere bakıldığında bir yıl süresi ile doğum kontrol hapı kullanan on bin kadının sadece onunda pıhtı oluşumu gözlemlenmiştir. Hatta oluşabilecek bu risk tablosu gebelikte yada gebelikten sora meydana gelebilecek pıhtı oluşumundan daha düşüktür.

Pıhtı meydana gelmesini hangi etkenler tetikler diye sorarsanız; yüksek tansiyon, aşırı kilo, hareketsiz yaşam, sigara kullanımı, ailede pıhtı veya damar tıkanıklığı olması gibi etkenlerdir.

Pıhtı oluşma belirtilerine de bakalım; mide ağrısı, göğüste ağrı, karın ağrısı, nefes darlığı, öksürük, görmede bozukluklar, baş dönmesi, baş ağrısı, konuşma güçlüğü, bayılma ev şiddetli bacak ağrısı gibi belirtiler vermektedir.

İlginizi Çekebilir:  Ara Adet Kanaması Neden Olur? Tedavisi Nasıl Yapılır?

Doğum Kontrol Hapı Kullanımı Kısırlık Yapar mı?

Doğum kontrol hapı kullanımının kısırlık yapma gibi bir durumu söz konusu değildir. Bu konuda yapılan araştırma ve incelemeler göstermiştir ki kısırlığa neden olan kalıcı bir etkisi yoktur. İlaç bırakılarak eski adet düzenine geri dönülebilir ve hamile kalınabilinir.

Doğum Kontrol Hapları Ne Zaman Kullanılmaz?

  • Doğum yapılmasından itibaren 6 aylık süreçte,
  • 35 yaşını aşmış kadınlar,
  • Sigara içenler,
  • Hipertansiyon hastası olan kadınlar,
  • Damar tıkanıklığı olanlar yada öyküsü bulunanlar,
  • İskemik kalp hastalığı olanlar,
  • Daha önce felç geçirenler,
  • Kapak hastalığı olanlar,
  • Nörolojik bulguları bulunan migreni olanlar,
  • Meme kanseri hastaları,
  • Şeker hastalığı ileri seviyede olan kadınlar,
  • Ve karaciğerinde tümör tespit edilenler kullanamazlar.

Doğum Kontrol Hapları Başka Nerelerde Kullanılır?

Adet düzensizliklerinde yani adet olamama durumlarında, polikistik over sendromunda, şiddetli adet ağrılarında, endometriozis durumda, çok fazla adet kanaması olanlarda, premenstrüel sendromunda, akne tedavisinde bu tür ilaçlar bazı hekimler tarafından reçete edilerek kullandırılabilir.

Doğum Kontrol Hapları Kilo Aldırır mı?

Doğum kontrol haplarının ilk çıktığı zamanlarda içinde yer alan hormon miktarları oldukça fazlaydı, bu hormonlar iştahı açarak ve su tutma yan etkileri bulunmaktaydı. İştahı açar, yemek yeme isteğini arttırır ve su tutarak ödem oluşmasına neden olurdu. Bütün bunların sonucunda ise kadınlarda kilo oluşması görülürdü.

Ancak şuan günümüzde olan doğum kontrol hapları tamamen kendilerini yenilediler ve içeriğinde bulunan hormon değerleri çok düştü, böylece kilo aldırma ve su tutma gibi yan etkileri de ortadan kalkmış oldu.

Doğum kontrol hapının kullanımına başladıktan ilk birkaç hafta içinde kilo alımı olursa bu tamamen vücutta su tutulumu olduğundan ve bunun sonucunda ödem oluşmasından kaynaklıdır. Fakat ilerleyen kullanım zamanlarında hala kilo alımı sürerse bu sefer bu sorunun nedeni araştırılarak bulunması gerekir.

Ayrıca doğum kontrol hapları tüylenme gibi sorunlara neden olmaz. Bunun tam tersi tüylenmeyi engeller.


Daha Fazla Göster

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın


Başa dön tuşu
Kapalı